Het stenen ship op het rotsachtige klip


Wie voor de eerste keer met de trein langs de Rijn tussen Bingen en Koblenz rijdt, zo mogelijk bij hoog water, wrijft zich met ongeloof in de ogen bij het zien van dit schouwspel: er drijft een kasteel middenin de stroom, net een schip! - Het Werelderfgoed Boven Midden-Rijndal heeft over 67 kilometer zo'n 40 kastelen te bieden. Maar geen enkele ligt zo diep en zo nat als het kasteel van Pfalzgrafenstein op zijn rotsachtige klip bij het stadje Kaub. Het kasteel werd gebouwd om Mammon te dienen, niet om in te wonen. In de 14e eeuw. Geen enkel schip dat geladen was met kostbaarheden zoals wijn, vis of zout, passeerde belastingvrij.

De locatie in de nauwe vallei van Bacharach was slim gekozen. In dit "wilde gevaar" was de Rijn smal en stroomde hij snel over verraderlijke rotsen, en het kasteel op het eiland was ter verdediging goed bewapend. Van hieruit waren de schepen al van verre te zien, van hieruit kregen ze het sein om tegenover in Kaub aan te leggen als ze niet met de kiel omhoog wilden eindigen. De tolheffing was een zeer winstgevende zaak voor de feodale heren. Dit was pas voorbij in 1867, toen de Rijn aan beide zijden Pruisisch werd.

Kasteel Pfalzgrafenstein bij Kaub, Romantische Rijn

Kasteel Pfalzgrafenstein bij Kaub, Romantische Rijn

Pfalzgrafenstein is nooit vernietigd, maar werd steeds weer gemoderniseerd. Het kasteel kreeg zijn puntdak in de 17e eeuw, als bescherming tegen overstromingen en ijsschade. Zo is zijn een schip gelijkend uiterlijk ontstaan. In het begin van de 18e eeuw werden barokke versieringen aangebracht en kreeg de toren een nieuw helmdak. Vandaag is dit unieke cultuurmonument een hoogtepunt op het mooiste stuk van de Rijn tussen de Alpen en de Noordzee - en kan het vanuit Kaub gemakkelijk met de kasteelveerpont worden bereikt. Als het niet toevallig hoog water is.

Kasteel Pfalzgrafenstein, Romantische Rijn

Kasteel Pfalzgrafenstein, Romantische Rijn

Op zonnige dagen heeft de binnenplaats van het kasteel met zijn roodhouten portieken en helder wit pleisterwerk een warme, huiselijke uitstraling. Maar de bemanning die hier diende had het niet breed. En als gevangene in de diepe kerker liep je zelfs kans om te verdrinken.

Tijdens de rondleiding over wenteltrappen en kantelen, langs kanonnen en kerkers, opent zich een afgezonderde, nogal sombere wereld. De meertalige audioguide brengt deze wereld tot leven door middel van spannende verhalen op 13 stopplaatsen. De historische achtergrond van het belang van de tolburcht en van de middeleeuwse machtsstrijd aan de Rijn wordt geschetst in de tentoonstelling "De geboorte van het Paltsgraafschap aan de Rijn".

Genieten in het Günderodehaus in Oberwesel, Romantische Rijn

Genieten in het Günderodehaus in Oberwesel, Romantische Rijn

Uitzicht op de Loreley-rots, Rmantische Rijn

Uitzicht op de Loreley-rots, Rmantische Rijn

Het "wilde gevaar" is al lang getemd, zelfs grote schepen kunnen de Pfalzgrafenstein zonder problemen passeren. En ook een paar kilometer verder op de Rijn, bij de legendarische Loreley, hoeft gelukkig geen enkel schip meer uit elkaar te vallen. De fascinatie van dit veelgeprezen rivierenlandschap met zijn diepe kloven en steile wijngaarden blijft bestaan. Wie bijvoorbeeld de RheinBurgenWeg tussen Bacharach en Sankt Goar bestijgt, wordt rijkelijk beloond: met spectaculaire uitzichten vanaf romantische rustplaatsen zoals het legendarische Günderodehaus.

Kaub met het kasteel Pfalzgrafenstein is een goed uitgangspunt om de tol aan de Rijn te betalen, om even uit de sneltrein van het dagelijkse leven te stappen. Al is het maar voor één dag.

Meer excursietips voor cultuurliefhebbers in Rijnland-Palts:


Meer informatie over de culturele hoogtepunten in Rijnland-Palts

Kom alles te weten over de evenementen, tentoonstellingen, bezienswaardigheden en excursiebestemmingen van het directoraat-generaal voor cultureel erfgoed van Rijnland-Palts.

Keizerlijke baden (UNESCO-werelderfgoed)

Trier, Stadt Trier Een blik op de monumentale schoonheid van de raambogen van de Kaiserthermen is genoeg en u weet: iedereen die hier ooit in de warmwaterbaden lag, wist…

Kulturzentrum Festung Ehrenbreitstein

Koblenz 118 meter boven de Rijn biedt het fort het meest fantastische uitzicht over Koblenz en de samenvloeiing van de rivieren Rijn en Moezel. Fort…

Loreleyblick Maria Ruh

Urbar Vanaf het Urbar uitkijkpunt "Maria Ruh" kunt u genieten van een onvergetelijk uitzicht op de legendarische Loreley-rots aan de overkant, tot diep in…

Porta Nigra

Trier, Stadt Trier De Porta Nigra is de best behouden Romeinse stadspoort ten noorden van de Alpen. Rond 180 n. Chr. werd hij van grote zandsteenblokken met een gewicht…

Rijksburcht Trifels

Annweiler am Trifels Kasteel Trifels was een belangrijke keizerlijke vesting in de tijd van de Staufer keizers. Het ligt boven het stadje Annweiler in het zuiden van de…

Schloss Stolzenfels

Koblenz Slechts een paar kilometer van het stadscentrum van Koblenz rijst in het gelijknamige district, hoog boven de linkeroever van de Rijn, het kasteel…